เสวนาธุรกิจ โดยนักการตลาดที่เข้าถึงปัญหาและโอกาส ที่ชี้แนะข้อคิด แนวโน้ม และทิศทางการตลาด พร้อมตัวอย่างทั้งที่ประสบความสำเร็จและล้มเหลว ได้อย่างสนุกสนาน


7 วิธีเพื่อการบริการลูกค้าที่เป็นเลิศ (2)
7 วิธีเพื่อการบริการลูกค้าที่เป็นเลิศ (1)
คำชมกับแชมเปญ
สวนไผ่- ถูกและดี: ร้านดีๆ ที่มีจุดขาย



   
อย่าช้า..ถ้าลูกค้าไม่พอใจ วิทยา ด่านธำรงกูล
  ๑๐ มีนาคม ๒๕๔๘ witaya@bkkonline.com

 
มีหลักปฏิบัติง่ายๆ ที่เรียกว่า HEAT ซึ่งแปลว่าความร้อนนี่แหละ เป็นการเอา “ความร้อน” เข้าลูบเพื่อให้ลูกค้าเย็นลง HEAT เป็นคำสร้างขึ้นเพื่อให้ง่ายต่อการจดจำ มาจากตัวอักษรตัวหน้าของแต่ละคำที่เป็นขั้นตอนปฏิบัติคือ ฟังลูกค้า (Hear) เข้าใจลูกค้า (Empathize) ขอโทษลูกค้า (Apologize) และใส่ใจเป็นธุระและติดตาม (Take Ownership)
 

 
ข่าวเรื่องลูกค้าสาวรายหนึ่งที่ซื้อรถฮอนด้า ซีอาร์วีแล้วมีปัญหา เลยเอารถมาทุบให้เห็นกันจะๆ เพื่อระบายแค้นจนกลายเป็นข่าวดังไปทั่วโลก เป็นอุทธาหรณ์ว่าการละเลยกับการแก้ปัญหาให้ลูกค้านั้นสร้างความเสียหายต่อชื่อเสียง ภาพลักษณ์ และความน่าเชื่อถือที่มีต่อสินค้าและบริการเพียงใด และกว่าที่บริษัทจะแก้ปัญหาอย่างเป็นรูปธรรมก็กินเวลาเกือบครึ่งเดือน เพิ่งเมื่อวันที่ 13 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมานี้เองที่บริษัทออกมาชี้แจงโดยโฆษณาเต็มหน้าในหนังสือพิมพ์หลายฉบับ ขอโทษขอโพยและบอกกับชาวบ้านว่าบริษัทจะทำอะไรบ้างเพื่อจะป้องกันปัญหาแบบนี้ที่อาจจะเกิดขึ้นอีกในอนาคต

เรื่องความผิดพลาดเป็นเรื่องที่ไม่มีใครอยากให้เกิด แต่ก็เป็นเรื่องที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ กิจการทั้งหลายจึงควรจะหาวิธีการป้องกันเอาไว้ล่วงหน้าเสมอ ตลอดจนบอกกล่าวและฝึกฝนให้พนักงานทั้งหลายมีทักษะที่ดีในการจัดการกับปัญหาของลูกค้า เพื่อบรรเทาอาการความไม่พอใจหรือทำให้ปัญหาใหญ่ทุเลาเป็นปัญหาเล็ก แทนที่จะบานปลายใหญ่โตอย่างที่เป็นข่าว ซึ่งสิ่งที่จะต้องทำสองอย่างในเรื่องนี้คือ การมี วิธีที่เหมาะสมในการรับมือลูกค้าที่ไม่พอใจ และ การชดเชยความผิดพลาดให้กับลูกค้า

วิธีการในการรับมือกับลูกค้าที่ไม่พอใจหรือมีปัญหา ไม่ว่าปัญหานั้นจะเกิดขึ้นจากตัวสินค้าหรือบริการ หรือเป็นปัญหาจากลักษณะส่วนตัวของลูกค้าเอง เช่นลูกค้าเป็นคนเจ้าอารมณ์ หรือชอบโวยวายเป็นประจำ มีหลักปฏิบัติง่ายๆ ที่เรียกว่า HEAT ซึ่งแปลว่าความร้อนนี่แหละ เป็นการเอา “ความร้อน” เข้าลูบเพื่อให้ลูกค้าเย็นลง HEAT เป็นคำสร้างขึ้นเพื่อให้ง่ายต่อการจดจำ มาจากตัวอักษรตัวหน้าของแต่ละคำที่เป็นขั้นตอนปฏิบัติคือ ฟังลูกค้า (Hear) เข้าใจลูกค้า (Empathize) ขอโทษลูกค้า (Apologize) และใส่ใจเป็นธุระและติดตาม (Take Ownership)

ฟังลูกค้า ลูกค้าที่มีปัญหาต้องการให้พนักงานแสดงออกว่ากำลังรับฟังอย่างตั้งใจและเต็มใจ พนักงานบางคนแม้จะฟังลูกค้าแต่แววตาและน้ำเสียงไม่ได้บ่งบอกความสนใจหรือกระตือรือร้นเลย เพราะในใจอาจจะกำลังนึกเซ็งลูกค้าที่อยู่ตรงหน้าหรือกำลังพูดด้วย บางคนลูกค้ายังพูดไม่จบก็สวนกลับทันควัน ซึ่งจะยิ่งเพิ่มอุณหภูมิความไม่พอใจของลูกค้ามากขึ้นไปอีก หลักการข้อนี้จึงมีอยู่ว่าต้องเงียบเมื่อฟังลูกค้า ฟังอย่างตั้งใจและเก็บรายละเอียดว่าลูกค้าพูดว่าอะไร ให้ลูกค้าพูดจนจบ ไม่พูดขัดจังหวะ ไม่แสดงอาการเบื่อหน่าย

เข้าใจลูกค้า เมื่อได้ระบายอารมณ์แล้ว สิ่งที่ลูกค้าต้องการคือความเข้าใจของพนักงานต่อปัญหาและความรู้สึกของลูกค้าว่าลูกค้าอึดอัด ผิดหวัง เดือดร้อนลำบากขนาดไหน อย่างเช่นรถป้ายแดงแท้ๆ แต่ดันมีอาการรวนบ่อยๆ ก็ต้องเข้าใจว่าลูกค้าย่อมจะเกิดอาการขวัญหนีดีฝ่อ และยังเสียอารมณ์ที่ไม่สามารถใช้รถในการทำมาหากินได้ การแสดงออกซึ่งความเข้าใจก็โดยการรับรู้ในปัญหาที่ลูกค้าประสบ การถามเพื่อให้เกิดความเข้าใจมากขึ้นถึงสถานการณ์ที่ลูกค้าเผชิญ การแสดงออกว่าปัญหาของลูกค้าเป็นปัญหาใหญ่สำหรับเรา การทบทวนเพื่อให้ลูกค้าเห็นว่าเราได้เก็บประเด็นปัญหาของลูกค้าอย่างครบถ้วน การแสดงออกในขั้นนี้จะช่วยลดดีกรีความร้อนของลูกค้าไปได้ระดับหนึ่ง

ขอโทษลูกค้า ลูกค้าต้องการคำขอโทษหากความผิดพลาดนั้นเกิดขึ้นจากพนักงานหรือกิจการ เพราะฉะนั้นคำขอโทษควรจะติดปากพนักงานอยู่เสมอ แต่เป็นการขอโทษหลังจากที่ได้ฟังปัญหาอย่างถี่ถ้วน และเข้าใจในสถานการณ์ของลูกค้าอย่างแจ่มแจ้งแล้ว เพราะบางคนมักใช้คำขอโทษแบบฟุ่มเฟือยจนทำให้ลูกค้ารู้สึกว่าพนักงานขอโทษแบบขอไปที หรือบางทีลูกค้าพูดยังไม่ทันจบก็ดันขอโทษแล้ว ทำให้ลูกค้าโมโหว่ากำลังถูกแดกดันหรือเป็นการขอโทษแบบไม่จริงใจ หากในกรณีที่ไม่ใช่ความผิดพลาดของกิจการก็ต้องอธิบายให้ลูกค้าเข้าใจว่าปัญหาเกิดเพราะอะไร แล้วอาสาให้ความช่วยเหลือ

ใส่ใจเป็นธุระและติดตาม ลูกค้าร้องเรียนก็เพราะต้องการให้มีการแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้น หากปัญหาสามารถแก้ไขได้เดี๋ยวนั้นควรจะลงมือทำทันที หากทำไม่ได้ก็ต้องถือเป็นธุระดำเนินการต่อไปให้ลูกค้าจนจบสิ้นกระบวนการ อาจจะรายงานหัวหน้าหรือติดต่อผู้เกี่ยวข้องให้ ลูกค้าต้องการคำมั่นว่าปัญหาจะได้รับการแก้ไขอย่างไรในเวลาเท่าไร ดังนั้นพนักงานต้องติดตามและแจ้งให้ลูกค้าทราบ แม้ปัญหาจะได้รับการแก้ไขลุล่วงแล้วก็ควรจะต้องโทรไปสอบถามเพื่อให้แน่ใจว่าลูกค้าหมดปัญหาและหมดความไม่พอใจจริงๆ เป็นการแสดงออกซึ่งความเอาใจใส่อย่างเต็มที่ของพนักงานด้วย ถ้าพนักงานกัดติดกับปัญหาอย่างนี้ บางทีการทุบรถให้เป็นเรื่องเป็นราวอาจจะไม่เกิดขึ้น

อีกเรื่องหนึ่งที่สำคัญคือ การชดเชยให้ลูกค้าเมื่อเกิดความผิดพลาด ซึ่งหัวใจในเรื่องนี้อยู่ที่การทำให้ลูกค้ารู้สึกว่าได้รับ “ความยุติธรรม” ทั้งความยุติธรรมในการชดเชย ความยุติธรรมในขั้นตอน และความยุติธรรมในการปฏิบัติต่อลูกค้า

ความยุติธรรมในการชดเชย ลูกค้าคาดหวังว่าจะได้รับการชดเชยที่คุ้มค่ากับความผิดพลาดที่เกิดขึ้น ไม่ว่าจะในรูปของค่าชดเชย การยกเว้นหรือลดค่าบริการ การมีสินค้าทดแทนในระหว่างซ่อม การให้บริการใหม่ ฯลฯ ลูกค้าต้องการที่จะได้ความรู้สึกว่ากิจการจ่ายอย่างน้อยในจำนวนที่เท่ากับความสูญเสียของตน ต้องการความยุติธรรมที่จะได้รับการชดเชยไม่มากไม่น้อยไปกว่าลูกค้าคนอื่นๆ ที่ประสบชะตากรรมเดียวกับตน นอกจากนั้นลูกค้าจะรู้สึกดีหากกิจการมีทางเลือกให้ลูกค้าในการรับการชดเชยนั้น เช่นลูกค้าที่มาถึงโรงแรมแล้วไม่ได้ห้องพัก เพราะเกิดความผิดพลาดในระบบการจอง เจ้าหน้าที่อาจจะเสนอทางเลือกที่ลูกค้าอาจจะรับเงินคืนหรือว่าโรงแรมจัดให้พักในโรงแรมอื่นแต่อัพเกรดให้ลูกค้าพักห้องสวีทในราคาห้องธรรมดา เป็นต้น

ความยุติธรรมในขั้นตอน ลูกค้าคาดหวังว่าเมื่อเกิดความผิดพลาด จะได้รับความยุติธรรมในขั้นตอนหรือกระบวนการของการแก้ไขปัญหา ไม่ต้องหัวเสียกับนโยบาย ขั้นตอน และความล่าช้าในกระบวนการ และจะดีมากหากการแก้ไขนั้นเกิดและจบลงในพนักงานคนแรก ไม่ใช่ว่าจะร้องเรียนก็ต้องให้ลูกค้าเขียนคำร้องก่อน เสร็จแล้วต้องรายงานไปอีกสามขั้นตอน ให้ลูกค้าต้องเล่าเรื่องเดิมซ้ำไปซ้ำมาหรือมาติดต่อหลายรอบ แล้วอีกอาทิตย์หนึ่งค่อยมาฟังผล ลูกค้าอยากได้ยินการแก้ปัญหาประเภทที่ว่า “ไม่ว่าจะเป็นความผิดพลาดของใคร เรายินดีรับผิดชอบแก้ไขปัญหาของลูกค้าในทันที” หรือ “เรายินดีคืนเงิน หากลูกค้าไม่พอใจ โดยไม่มีข้อแม้ใดๆ ทั้งสิ้น” หรือ “เราจะติดต่อกลับไปทันทีที่ทราบปัญหา และจะติดตามผลการแก้ไขปัญหาทุกระยะจนกว่าจะแน่ใจว่าลูกค้าได้รับความพอใจ” ระลึกไว้เสมอว่าความล่าช้าเป็นอันตรายอย่างยิ่งต่อการแก้ไขปัญหาให้ลูกค้า

ความยุติธรรมในการปฏิบัติต่อลูกค้า สิ่งที่ลูกค้าคาดหวังมากยิ่งไปกว่าความยุติธรรมสองประเภทแรก คือความยุติธรรมในการปฏิบัติของพนักงานเมื่อเกิดความผิดพลาด ความยุติธรรมประเภทหลังนี้จะมีบทบาทเหนือความยุติธรรมสองประเภทแรกทันทีที่ลูกค้ารู้สึกว่าได้รับการปฏิบัติตอบที่ไม่ดี พนักงานหยาบคาย แสดงอาการไม่ยี่หระต่อปัญหาของลูกค้า หรือตั้งข้อสงสัยว่าลูกค้าไม่ซื่อตรง ปัญหาเหล่านี้อาจจะเกิดจากพนักงานนั้นไม่ได้รับการอบรมในเรื่องการรับมือลูกค้าอย่างดีพอ ลูกค้าทนไม่ได้แน่นอนกับกริยาปัดปัญหาให้พ้นตัวประเภท “คุณเอาเบอร์โทรศัพท์ของผู้จัดการไปก็แล้วกัน ผม/ ดิฉันไม่มีอำนาจในการตัดสินใจ” หรือการพูดจาชุ่ยๆ แบบ “โธ่พี่... ของมันก็ต้องมีบ้าง รถร้อยคันก็ต้องมีพลาดสักคันหนึ่ง” กริยาอาการและคำพูดที่ไม่ยั้งคิดนั้น สร้างหายนะมานักต่อนักแล้ว

นโยบายที่ดีที่สุดในการแก้ปัญหาความไม่พอใจของลูกค้าก็คือการหาทางป้องกันไว้ก่อนที่จะเกิดปัญหา แต่ถ้าสุดวิสัยที่จะหลีกเลี่ยงได้ ความรู้ความเข้าใจในเรื่องการจัดการกับความไม่พอใจของลูกค้า และความยุติธรรมในการชดเชยความผิดพลาด ย่อมเป็นสิ่งจำเป็นที่จะต้องเรียนรู้ ในยุคที่ทุกกิจการต้องแข่งขันกันเพื่อรักษาลูกค้า รักษาภาพลักษณ์และชื่อเสียง อย่างน้อยก็จะได้ไม่ต้องมีใครเอารถหรืออะไรต่อมิอะไรมาทุบ มาเผาให้เป็นที่หวาดเสียวกันอีกต่อไป...

 
 
 
 
 

ห้องสนทนา   เม้าท์ระเบิด : โลกกับธรรม : English Corner : ข่าวประชาสัมพันธ์ : BKK Blog : Work at Home : Fan Zone
เกมส์   Games Flash : Jigsaw : Hang Man : Tetris : Slider : จับคู่
รักและคิดถึง   พบเพื่อนใหม่ : E-Cards : Emotion : กลอนแทนใจ : ศาลาพักใจ : เยาวชนคนดี
สารพันบันเทิง   ฟังเพลงออนไลน์ : ภาพยนตร์ : VDO Clip : ซุบซิบดารา : สัมภาษณ์-เบื้องหลัง : เรื่องย่อละคร : ข่าวบันเทิง : ข่าวประจำวัน : ดวงประจำเดือน : ดวงประจำสัปดาห์ : มุมฟุตบอล
สารพัดความรู้   บัญชีทีเบรค : กระดูกและข้อ
ภาษาพาเพลิน   Everyday English : New Nanny : E-Dialog with Voice : รู้จักญี่ปุ่น : ท่องแดนอาทิตย์อุทัย :พี่เลี้ยงภาษาอังกฤษ
ห้องสมุด BKK   Business Letter : Song of the Week : On Khao San Road : เพลินภาษาน่ารู้ : E-Diary : ศัพท์ทันโลก : สืบสายนิยายดัง : Alphabetize : SEX : วัยรุ่น วัยดึก : นางาซากิ: นานานก : ชีวิตหลากสี : ยายวันวาน : พาชิมริมครัว : IT Audit : Chic & Trendy : Indy Zone : เกร็ดความรู้ไอที : Star Corner : New York! New York! : Did you know? : E-Dialog : เสวนาธุรกิจ
BKK Center   Hot Links : เบอร์โทรศัพท์ฉับไว : About us : ติดต่อ BKKonline : BKK Design : Site Map

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ.๒๕๕๐ ตามพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ.๒๕๓๗
ห้ามนำข้อมูลของเครือข่ายนี้ ไปเผยแพร่ต่อโดยไม่ได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษร
.......................................................................................

Copyright © 1994 Bangkok Online Co.,Ltd.
All rights reserved. Do not duplicate or redistribute in any form
ติดต่อเรา : บริษัท สยามคอนเนค จำกัด เลขที่ 40/141 หมู่11 ม.สุชา1 แขวงหนองค้างพลู เขตหนองแขม กทม. 10160
TEL : 086-335-4404, 081-924-5742 FAX : 0-2806-3921
หมายเลขทะเบียนพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ : 0108314852961